Common Ground 2:
Connect in Color

De Snæfell, een afgelegen berg op IJsland, is een magische en unieke plek. Door de caleidoscopische luchten boven de top en de constant veranderende kleuren van het omringende landschap is de berg een populaire en fotogenieke attractie. In 'Skies over Snaefell', een lichtinstallatie van Allard van Hoorn (1968, Nederland), worden deze veranderende luchten gevisualiseerd. Een computer die continu het internet doorzoekt naar beelden van de Snæfell, bestuurt de installatie van 2500 regenboogkleurige ledlampen in vluchtige tinten. Die internetbeelden worden geïndexeerd en de luchten en berg worden met speciale software van elkaar gescheiden. Dit mysterieuze werk van Van Hoorn toont via internet de abstracte realiteit van de luchten boven de Snæfell. Als wij er niet in slagen om onze natuurlijke omgeving voor het nageslacht te bewaren, is die lucht misschien het enige wat er straks overblijft.

'Skies over Snaefell' is ontstaan als een samenwerking van drie partijen: de Appel, het Mondriaan Fonds en Van Hoorn.

‘Ponte de Villa du Gamek, Luanda, Angola’ van Lard Buurman (1969, Nederland) maakt deel uit van de serie ‘Africa Junctions’, waarvoor Buurman gedurende zes jaar (2008-2014) veertien steden in twaalf Afrikaanse landen heeft bezocht. Zijn doel is het in kaart brengen en vastleggen van de veranderende ritmes en de informele, vaak chaotische netwerken van Afrikaanse steden: plaatsen die voor de meeste westerlingen grotendeels 'onzichtbaar' blijven. De beelden van Buurman zijn een kruising tussen documentaire en geënsceneerde fotografie: de definitieve afbeelding wordt achteraf in de studio gecreëerd door een aantal opnames vanuit hetzelfde perspectief te combineren. In een tijd van toenemende globalisering en verstedelijking hoopt Buurman dat zijn werk ons "een idee kan geven over de mogelijke toekomst van onze eigen steden."

‘Suntrap VIII’ (2011) van Esther Jiskoot (1963, Nederland) maakt deel uit van een grotere serie sculpturen waarmee zij de luminescente schoonheid van zonnestralen wil vangen. Het werk, gehuld in een felgekleurde gele gloed, is kenmerkend voor de werkwijze van Jiskoot, die uiteenlopende materialen met glaskralen combineert. Die kralen rijgt ze tot lange draden om ze vervolgens in uiteenlopende vormen te haken of te breien. De titels vormen een onlosmakelijk onderdeel van het werk van Jiskoot. "Zij maken deel uit van het zintuiglijk aspect ervan", zegt zij hier zelf over en zijn essentieel om het werk te doorgronden. ‘Suntrap VIII’ vertoont overeenkomsten met een ouderwetse val die jagers gebruikten. De ribben worden gevormd door (of zijn doordrenkt met) zonnestralen. Dit werk belichaamt zowel de aspiratie als de onmogelijkheid om de kracht te beteugelen van een van de meest majestueuze hulpbronnen in de natuur: de zon.

Wanneer Jan Roeland (1935–2016, Nederland) schilderde verloor het alledaagse de last van de lusteloze blik. Zijn werk is abstract te noemen, maar de abstractie leidt bij Roeland nooit tot onbegrip, zo ook hier bij 'Tulp' (2011-2012). Op eigenzinnige, vaak humoristische wijze schildert hij de kern van het object. Het object verliest in zijn werk wellicht de complexiteit van het individuele, maar de spanning van de vorm in het veld wordt gewonnen. Het object verbindt zich met zijn omgeving, neemt stelling en spreekt in heldere tonen.

In de studio voor Architectural Art, Design and Urban Space van Frank Havermans (1967, Nederland) worden strategische interventies voor specifieke locaties gemaakt waarmee het menselijk lichaam vanuit zijn eigen veilige omgeving interactief contact kan maken met de buitenwereld. In een wereld die uitsluitend draait om efficiëntie, snelheid en standaardisatie creëert Havermans innovatieve oplossingen die inspelen op zowel individuele als collectieve behoeften. In ‘KAPKAR/ WS1P- AN’, gemaakt voor de Art Space in opdracht van AkzoNobel, wordt dit gemeenschappelijk domein opnieuw gedefinieerd, waardoor het ook een nieuwe betekenis krijgt. De installatie van Havermans is gemaakt van onze producten en vormt daarmee een unieke combinatie van de 'common ground' met een persoonlijke invalshoek. Tussen twee pilaren hangt een eenpersoons werkplek: een plek om je terug te trekken en veilig te voelen, maar wel voor iedereen zichtbaar en toegankelijk. ‘KAPKAR/ WS1P- AN’ is met recht een zwevende werkplek te noemen.

Gijs Frieling (1966, Nederland) staat bekend om zijn levendige, decoratieve en overrompelende muurschilderingen. Zijn werk uit 2018, ‘Common Background’ (speciaal gemaakt voor ‘Common Ground’), toont een sublieme en ongerepte schoonheid. Vanuit de beschutting van een koel, groen bos met uitsluitend Gods schepselen als gezelschap, dwaalt de blik van de kijker over een wijds wateroppervlak om uiteindelijk bij de besneeuwde bergtoppen in de verte tot rust te komen. Roze omrande wolken drijven loom boven de bergtoppen, als wollige mutsjes die vroeg of laat zullen dalen om die rotsige hoofden te bedekken. "Voordat wij leren lezen en schrijven en ons kunnen bewapenen met woorden om onze weg in de werkelijkheid te vinden, beschouwen wij de natuur niet als een kracht die wezenlijk van onszelf verschilt", zegt Frieling. Deze oerrelatie tussen natuur en mens vormt onze gemeenschappelijke achtergrond. Die relatie verdient het opnieuw te worden aangewakkerd en gekoesterd. De Arcadische visie van Frieling appelleert aan het diepe verlangen van de mens om opnieuw en op harmonieuze wijze één te worden met de onschuldige natuur. Zo kunnen we ontsnappen aan de harde realiteit, die steeds sterker wordt bepaald door digitalisering, verstedelijking, globalisering en de bijbehorende gevoelens van onthechting.

‘Tatiana (Butterfly)’ van Hans Op de Beeck (1969, België) maakt deel uit van een serie levensgrote sculpturen met een matgrijze, betonachtige 'huid'. Dit werk, genoemd naar het meisje dat ervoor model heeft gestaan, straalt een gevoel van betovering uit. Tatiana zit muisstil met haar ogen dicht. Op haar uitgestoken wijsvinger is een vlinder neergestreken. Op de Beeck probeert altijd om de zintuigen van de toeschouwer te stimuleren. Dit beeldhouwwerk reflecteert onze blik dan ook niet, maar houdt die vast en dwingt ons om een voorstelling te maken van wat het meisje voelt. Dit rustige, meditatieve kunstwerk is een eerbetoon aan de poëzie van de kleine gebaren; aan de kleine dingen in het leven die voor kinderen zo belangrijk zijn, maar door volwassenen vaak over het hoofd worden gezien. ‘Tatiana (Butterfly)’ voert ons weer terug naar de dromen uit onze kindertijd.

Miguel Ybáñez (1946, Spanje) gebruikt een grote variatie aan materialen en technieken om zijn kunst te maken. Zijn Arte Povera raakt aan de gemeenschappelijke verbeelding, het geheugen dat verder rijkt dan het individu. In het werk 'El Museo de Iusion' brengt Ybáñez in felle kleuren geschilderde stukken spaanplaat en allerhande objecten bijeen om tot een verrassend geheel te komen dat men zich toch vaag meent te herinneren.

Sinds 2004 werkt Charles Avery (1973, Verenigd Koninkrijk) aan ‘The Islanders’: zijn epische project over een fictief eiland. Avery brengt zijn fantasiewereld met uiteenlopende media in kaart en voorziet haar van een geschiedenis, cultuur, religie en samenleving. Midden op het eiland ligt de stad Onomatopoeia. ‘Untitled (Tree No. 1 for the Jadingadendar)’, uit 2012, rijk beladen met vruchten gemaakt van was aan metalen takken, is afkomstig uit Jadingadendar, het stadspark van Onomatopoeia waarin geen plant meer leeft omdat de eilandbewoners zich van de natuur hebben afgekeerd. De vreemde en tegelijkertijd vertrouwde wereld van ‘The Islanders’ is geen utopie, maar houdt onze eigen samenleving een spiegel voor.

Sinds 2004 werkt Charles Avery (1973, Verenigd Koninkrijk) aan ‘The Islanders’: zijn epische project over een fictief eiland. Avery brengt zijn fantasiewereld met uiteenlopende media in kaart en voorziet haar van een geschiedenis, cultuur, religie en samenleving. Midden op het eiland ligt de stad Onomatopee. ‘Untitled (Tree No. 1 for the Jadingadendar)’, rijkbeladen met wassen vruchten aan metalen takken, is afkomstig uit Jadingadendar, het stadspark van Onomatopee waarin geen plant meer leeft omdat de eilandbewoners zich van de natuur hebben afgekeerd. De vreemde en tegelijkertijd vertrouwde wereld van ‘The Islanders’ is geen utopie, maar houdt onze eigen samenleving een spiegel voor.

Eelco Brand (1969, Nederland) maakt digitaal geanimeerde fantasiewerelden. In 'BL. movi' (2012) zijn twee amorfe blauwe figuren op een open plek in het bos verwikkeld in een excentrieke pas de deux waarbij ze voortdurend in elkaar opgaan en weer uit elkaar gaan. Deze blauwe protagonisten staan als schildwachten voor het scherm, klaar om hun natuurlijke habitat opnieuw binnen te gaan. Zij vormen een intrigerende confrontatie tussen beeld en materie. De blauwe figuren zijn gespoten met autolakken, die waarschijnlijk voor AkzoNobel medewerkers bekend zijn. Het atelier van Brand is gehuisvest in een oude kauwgomballenfabriek in Breda. Van daaruit speelt hij de rol van schepper van een bovenwerkelijk universum, door technisch perfecte schijnbeelden te creëren van een onvolkomen natuur die continu bedreigd wordt door menselijk ingrijpen. Dit is voor Brand een manier om te leren leven met de realiteit, terwijl hij tegelijkertijd blijft streven naar het onmogelijke.

De schilderijen van Robert Zandvliet (1970, Nederland) overbruggen de afstand tussen het abstracte en het figuratieve. Toen Zandvliet begon, schilderde hij gesimplificeerde en sterk uitvergrote alledaagse objecten. Sinds eind jaren negentig laat hij zich echter inspireren door de figuratieve kunst en de natuur. Terwijl de nadruk vroeger lag op de vorm en de lijn, ligt de nadruk in zijn landschappen nu op de vloeiende beweging van de kwast en het ritme van zijn toets. Waar het hem om gaat is licht, ruimte en traagheid, bovenal om ons in verrukking te brengen middels verf op doek.

De schilderijen van Robert Zandvliet (1970, Nederland) overbruggen de afstand tussen het abstracte en het figuratieve. Toen Zandvliet begon, schilderde hij gesimplificeerde en sterk uitvergrote alledaagse objecten. Sinds eind jaren negentig laat hij zich echter inspireren door de figuratieve kunst en de natuur. Terwijl de nadruk vroeger lag op de vorm en de lijn, ligt de nadruk in zijn landschappen nu op de vloeiende beweging van de kwast en het ritme van zijn toets. Waar het hem om gaat is licht, ruimte en traagheid, bovenal om ons in verrukkeing te brengen middels verf op doek.

De schilderijen van Robert Zandvliet (1970, Nederland) overbruggen de afstand tussen het abstracte en het figuratieve. Toen Zandvliet begon, schilderde hij gesimplificeerde en sterk uitvergrote alledaagse objecten. Sinds eind jaren negentig laat hij zich echter inspireren door de figuratieve kunst en de natuur. Terwijl de nadruk vroeger lag op de vorm en de lijn, ligt de nadruk in zijn landschappen nu op de vloeiende beweging van de kwast en het ritme van zijn toets. Waar het hem om gaat is licht, ruimte en traagheid, bovenal om ons in verrukkeing te brengen middels verf op doek.

"Diepte moet je verbergen aan de oppervlakte", heeft de Oostenrijkse dichter Hugo von Hofmannsthal ooit gezegd. Deze kunstwerken van Dirk Salz (1962, Duitsland) zijn een heldere weergave van die paradoxale opvatting. Op een basis van kurk brengt Salz meerdere lagen aan van een met pigment verrijkte kunsthars. Deze objecten, die hij schilderijen noemt, trekken het oog van de kijker naar onpeilbare kleurdiepten, terwijl ze tegelijkertijd de kijker en de omgeving weerspiegelen. De diepte trekt de kijker naar binnen terwijl de vele reflecties hem naar buiten duwen. Het nodigt de toeschouwer uit te vertragen, te denken en te voelen.

"Diepte moet je verbergen aan de oppervlakte", heeft de Oostenrijkse dichter Hugo von Hofmannsthal ooit gezegd. Deze kunstwerken van Dirk Salz (1962, Duitsland) zijn een heldere weergave van die paradoxale opvatting. Op een basis van kurk brengt Salz meerdere lagen aan van een met pigment verrijkte kunsthars. Deze objecten, die hij schilderijen noemt, trekken het oog van de kijker naar onpeilbare kleurdiepten, terwijl ze tegelijkertijd de kijker en de omgeving weerspiegelen. De diepte trekt de kijker naar binnen terwijl de vele reflecties hem naar buiten duwen. Het nodigt de toeschouwer uit te vertragen, te denken en te voelen.

"Diepte moet je verbergen aan de oppervlakte", heeft de Oostenrijkse dichter Hugo von Hofmannsthal ooit gezegd. Deze kunstwerken van Dirk Salz (1962, Duitsland) zijn een heldere weergave van die paradoxale opvatting. Op een basis van kurk brengt Salz meerdere lagen aan van een met pigment verrijkte kunsthars. Deze objecten, die hij schilderijen noemt, trekken het oog van de kijker naar onpeilbare kleurdiepten, terwijl ze tegelijkertijd de kijker en de omgeving weerspiegelen. De diepte trekt de kijker naar binnen terwijl de vele reflecties hem naar buiten duwen. Het nodigt de toeschouwer uit te vertragen, te denken en te voelen.

"Diepte moet je verbergen aan de oppervlakte", heeft de Oostenrijkse dichter Hugo von Hofmannsthal ooit gezegd. Deze kunstwerken van Dirk Salz (1962, Duitsland) zijn een heldere weergave van die paradoxale opvatting. Op een basis van kurk brengt Salz meerdere lagen aan van een met pigment verrijkte kunsthars. Deze objecten, die hij schilderijen noemt, trekken het oog van de kijker naar onpeilbare kleurdiepten, terwijl ze tegelijkertijd de kijker en de omgeving weerspiegelen. De diepte trekt de kijker naar binnen terwijl de vele reflecties hem naar buiten duwen. Het nodigt de toeschouwer uit te vertragen, te denken en te voelen.

"Diepte moet je verbergen aan de oppervlakte", heeft de Oostenrijkse dichter Hugo von Hofmannsthal ooit gezegd. Deze kunstwerken van Dirk Salz (1962, Duitsland) zijn een heldere weergave van die paradoxale opvatting. Op een basis van kurk brengt Salz meerdere lagen aan van een met pigment verrijkte kunsthars. Deze objecten, die hij schilderijen noemt, trekken het oog van de kijker naar onpeilbare kleurdiepten, terwijl ze tegelijkertijd de kijker en de omgeving weerspiegelen. De diepte trekt de kijker naar binnen terwijl de vele reflecties hem naar buiten duwen. Het nodigt de toeschouwer uit te vertragen, te denken en te voelen.

Femke Schaap (1972, Nederland) maakt video-installaties waarin ze ruimte en afbeelding combineert door films te projecteren op uitgesneden vormen van polystyreen. Haar werk is een bespiegeling op maatschappelijke spanningen die zichtbaar worden in de relaties tussen de geprojecteerde personages.
De kleine video-installaties van Schaap verbeelden hoe de geconstrueerde werkelijkheid zijn sporen in onze perceptie achterlaat. Haar grote installaties bieden een totale onderdompeling in een filmische wereld. De kijker kan het werk letterlijk binnenlopen om de spanning tussen de projecties en de fysieke omgeving te ervaren.

Hoewel het verleidelijk is het werk van kunstenaar en ontwerper Chan Chiao Chun (1984, Taiwan) vreemd te noemen, is het een vreemdheid die in samenzwering met de rede ontstaat. Zijn werk bevindt zich nooit meer dan een paar stappen van het herkenbaar gewone, terwijl het datzelfde gewone ondermijnt en definieert. Op vergelijkbare wijze ontstelt 'The Dependent Object No. 0.5' (2016) lichaam en geest door hun voortdurende participatie te eisen en zo de vaak vergeten, synergetische aard van de objecten, waarmee we ons omringen, te benadrukken.

Prudencio Irazábal (1954, Spanje) staat bekend om de uitgesproken techniek die hij gebruikt om zijn abstracte schilderijen in acryl te vervaardigen, waarbij een groot aantal doorschijnende lagen over elkaar worden heen gelegd en afgewerkt met een gepolijst spiegelend oppervlak. De relatie tussen oppervlakte en diepte is vitaal voor het begrijpen van zijn abstracte beelden. Kleur, gemedieerd door het licht dat zich door de flinterdunne lagen werkt, geeft een unieke perceptieve ervaring. De samengevoegde doorschijnende lagen bepalen de lichtinval, maar laten de toeschouwer tegelijkertijd kijken tot aan het witte doek dat de basis vormt van het werk.

Prudencio Irazábal (1954, Spanje) staat bekend om de uitgesproken techniek die hij gebruikt om zijn abstracte schilderijen in acryl te vervaardigen, waarbij een groot aantal doorschijnende lagen over elkaar worden heen gelegd en afgewerkt met een gepolijst spiegelend oppervlak. De relatie tussen oppervlakte en diepte is vitaal voor het begrijpen van zijn abstracte beelden. Kleur, gemedieerd door het licht dat zich door de flinterdunne lagen werkt, geeft een unieke perceptieve ervaring. De samengevoegde doorschijnende lagen bepalen de lichtinval, maar laten de toeschouwer tegelijkertijd kijken tot aan het witte doek dat de basis vormt van het werk.

George Korsmit (1953, Nederland) heeft het toeval als uitgangspunt voor zijn werk gekozen. Voor de structuur – in tegenstelling tot compositie – van zijn werk hanteert hij een strikte volgorde van op toeval gebaseerde handelingen. Zijn werk wordt gekenmerkt door onregelmatige vakken in allerlei kleuren. Het aantal vakken bepaalt hij met een dobbelsteen. Die willekeur geldt ook voor de keuze van de kleuren; daarvoor trekt hij blind kleurenstaaltjes uit een doos. Zo onderwerpt Korsmit zijn artistieke subjectiviteit aan wat hij zelf 'het ritualistische toeval' noemt. Met als resultaat: kleurrijke, pulserende platte oppervlakken die het oog geen rust gunnen.

George Korsmit (1953, Nederland) heeft het toeval als uitgangspunt voor zijn werk gekozen. Voor de structuur – in tegenstelling tot compositie – van zijn werk hanteert hij een strikte volgorde van op toeval gebaseerde handelingen. Zijn werk wordt gekenmerkt door onregelmatige vakken in allerlei kleuren. Het aantal vakken bepaalt hij met een dobbelsteen. Die willekeur geldt ook voor de keuze van de kleuren; daarvoor trekt hij blind kleurenstaaltjes uit een doos. Zo onderwerpt Korsmit zijn artistieke subjectiviteit aan wat hij zelf 'het ritualistische toeval' noemt. Met als resultaat: kleurrijke, pulserende platte oppervlakken die het oog geen rust gunnen

Het veelvormige werk van JCJ Vanderheyden (1928-2012, Nederland) wordt gekenmerkt door het gebruik van minimale middelen zoals delingen, illusionistische vlakken, graduele verschuivingen en sterk contrasterende kleurvelden. In zijn schilderpraktijk probeerde hij afstand te scheppen tussen zichzelf en het schilderen en onderzocht Vanderheyden op subtiele wijze de basisprincipes van het schilderen en de waarneming. De relatie tussen het oog en de hersenen heeft hij zo door de jaren heen in een groot netwerk gevangen, geweven van de twee meest fundamentele categorieën: de ruimte en de tijd.

Dit werk van Rory Pilgrim (1988, Verenigd Koninkrijk) is geruststellend traditioneel, maar bedoeld om de kijker te laten nadenken over de dingen die ons als mensen (ver)binden. De zinnen zijn afkomstig uit de film 'Violently Speaking' (2014): de eerste film in een cyclus van Pilgrim, genaamd 'Sacred Repositories'. De film is kenmerkend voor Pilgrim’s maatschappelijk betrokken kunstenaarschap. 'Violently Speaking' toont diverse groepen uit verschillende delen van de wereld die uiting geven aan veelvoorkomende kwesties, zoals zelfexpressie, sociale rechtvaardigheid en gelijkheid. Dit werk getuigt van Pilgrim’s opvatting dat woorden geldig als daad kunnen worden ingezet en daarom niet voor zijn generatie verloren mogen gaan.

Dit werk van Rory Pilgrim (1988, Verenigd Koninkrijk) is geruststellend traditioneel, maar bedoeld om de kijker te laten nadenken over de dingen die ons als mensen (ver)binden. De zinnen zijn afkomstig uit de film 'Violently Speaking' (2014): de eerste film in een cyclus van Pilgrim, genaamd 'Sacred Repositories'. De film is kenmerkend voor Pilgrim’s maatschappelijk betrokken kunstenaarschap. 'Violently Speaking' toont diverse groepen uit verschillende delen van de wereld die uiting geven aan veelvoorkomende kwesties, zoals zelfexpressie, sociale rechtvaardigheid en gelijkheid. Dit werk getuigt van Pilgrim’s opvatting dat woorden geldig als daad kunnen worden ingezet en daarom niet voor zijn generatie verloren mogen gaan.

Dit werk van Rory Pilgrim (1988, Verenigd Koninkrijk) is geruststellend traditioneel, maar bedoeld om de kijker te laten nadenken over de dingen die ons als mensen (ver)binden. De zinnen zijn afkomstig uit de film 'Violently Speaking' (2014): de eerste film in een cyclus van Pilgrim, genaamd 'Sacred Repositories'. De film is kenmerkend voor Pilgrim’s maatschappelijk betrokken kunstenaarschap. 'Violently Speaking' toont diverse groepen uit verschillende delen van de wereld die uiting geven aan veelvoorkomende kwesties, zoals zelfexpressie, sociale rechtvaardigheid en gelijkheid. Dit werk getuigt van Pilgrim’s opvatting dat woorden geldig als daad kunnen worden ingezet en daarom niet voor zijn generatie verloren mogen gaan.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

In zijn werk onderzoekt Paul Kooiker (1964, Nederland) het ‘kijken’. Zijn foto’s roepen vragen op over de rol van de blik en het onderwerp, de beweegredenen van fotograaf en toeschouwer en van de fotograaf als toeschouwer. In 'Political Chaos' (2008) belicht Kooiker het diffuse veld waarin de valse nabijheid van propaganda – die alleen in zijn toepassing wezenlijk van de moderne reality TV en roddelpers verschilt – en de even valse abstractie van de afstand op elkaar inwerken. We zien zwemmers in de zee bij Xiamen, een stip bespied vanuit de verte; we weten van Mao Zedong die zijn vitaliteit en bescheiden afkomst graag bewees door zich bij het zwemmen te laten fotograferen en ergens daartussen groeit de onzekerheid.

De artistieke productie van Gijs Assmann (1966, Nederland) is verbazingwekkend, gevarieerd en doordrenkt met humor. 'Coulda' (2015) en 'Shoulda' (2015) zijn twee werken uit een serie van drie. Het derde stuk heeft als titel 'Woulda'. De titels zijn een speelse verwijzing naar 'Shoulda-Coulda-Woulda', waarin elk van de drie componenten een eigen betekenis heeft, maar in combinatie is er maar één interpretatie mogelijk: 'Bespaar me je excuus'. 'Coulda' en 'Shoulda' (een schip en een zeppelin van keramiek, elk in een glazen stolp uit het voormalige laboratorium van het bedrijf) getuigen van de ambachtelijke belangstelling van Assmann voor schepen in flessen en zijn te zien als verwijzingen naar de eeuwenoude 'flessenpost'. De boot en de zeppelin staan symbool voor het diep geworteld verlangen om naar een beter oord te ontsnappen. Maar de stolpen fungeren als een kerker die zo'n ontsnapping onmogelijk maakt. Het feit dat Assmann ook 'bedwelmingssymbolen' gebruikt, versterkt de suggestie dat het hier louter om imaginaire reizen gaat.

'Lost in Paradise' (2015) van Renske van Enckevort (1985, Nederland) is een lust voor het oog. Vleeskleurig roze, eidooiergeel, mauve, turquoise en diverse oranje, groene en blauwe tinten vormen een lyrisch contrast met de donkere kleuren die bepalend zijn voor het kwadrant rechtsonder op het doek. Het geheel wekt de indruk van een raam dat uitkijkt op een prachtige tuin. In dit werk gebruikt Van Enckevort de middeleeuwse compositietechniek van de boog, om de blik van de kijker te sturen. Het beeld verwijst niet naar een christelijk concept, maar moet veeleer gezien worden als de manier waarop Van Enckevort zich een veranderlijk, gedigitaliseerd landschap voorstelt. Het gewelfde raam staat symbool voor de stortvloed aan internetwindows die wij elke dag weer openen en waardoor wij ons gedachteloos onderdompelen in paradijselijke, virtuele werelden. 'Lost in Paradise' is een waarschuwing dat wij de 'common ground' van de realiteit niet te veel uit het oog moeten verliezen. 

'Chandelier' (2017) maakt deel uit van de serie genaamd 'TITO – an Islands Paradise' die Friso Keuris (1963, Nederland) maakte tijdens een bezoek aan de zomerresidentie van Tito op de Brijuni eilanden, vlak voor de kust van Kroatië. Vele buitenlandse staats­hoofden bezochten Tito op zijn afgelegen eiland. Hier werd de Verklaring van Brijuni in 1991 ondertekend om een einde te maken aan de vijandelijkheden tussen Slovenië en Kroatië en om de opheffing van Joegoslavië definitief te maken. Onbewoond en gesloten voor het publiek sinds Tito's dood in 1980, wordt de villa nog steeds in perfecte staat gehouden, bevroren in de tijd. Niets in het intense, ultrascherpe beeld van Keuris spreekt tot de turbulente geschiedenis van de afgebeelde kamer, noch voor de geesten of het verleden die er doorheen dwalen. Volgens de kunstenaar is 'Chandelier' de stille getuige van "het begin en het einde van de Joegoslavische droom waarin Tito geloofde."

Vaak is de duiding van een specifieke beeldtaal even problematisch als een poging een specifieke cultuur te definiëren; de eerste is een subset van de tweede. Het is het ongrijpbare geheel van interpretaties, gebruiken en betekenissen waaraan veel kunst uitdrukking geeft: de beeldtaal wordt gebruikt om de cultuur te duiden. In het werk van Ryan McGinness (1972, Verenigde Staten) wordt dit proces op esthetische wijze expliciet gemaakt. De beeldtaal van McGinness is concreet, zijn verzameling van vele duizenden symbolen en stijlgegevens combineert hij op duizelingwekkende wijze om zo een authentieke, eigentijdse taal en analyse van de intuïtie te creëren. Dit zie je bijvoorbeeld in dit werk uit 2006, 'H.O.L.L.A.N.D. (Hope Our Love Lasts And Never Dies)', waarin je verschillende symbolen en stijlgegevens ziet die typerend zijn voor Nederland, zoals de kroonluchters. Het acroniem uit de titel werd gebruikt door Amerikaanse soldaten in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog om te communiceren met hun geliefden thuis.

Han Schuil (1958, Nederland) laat zich als kunstenaar niet definiëren maar, wordt geleid door wat er in zijn hoofd speelt. Met een indrukwekkende intensiteit legt hij in helder en krachtig gekleurde schilderijen en sculpturen vast wat hem beweegt. Schuil werkt veelal met aluminium, wat de intensiteit van zijn kleuren vergroot en tegelijkertijd verwijst naar de industriële productie. Maar het oppervlak van het aluminium is gebutst en gedeukt, alsof het terug in vorm is geslagen en vervolgens gladgestreken; een vrolijk en ironisch commentaar, wellicht, op de ‘keurige’ schilderkunst die immers niet gebutst en gedeukt hoort te zijn.

Han Schuil (1958, Nederland) laat zich als kunstenaar niet definiëren maar wordt geleid door wat er in zijn hoofd speelt. Met een indrukwekkende intensiteit legt hij in helder en krachtig gekleurde schilderijen en sculpturen vast wat hem beweegt. Schuil werkt veelal met aluminium, wat de intensiteit van zijn kleuren vergroot en tegelijkertijd verwijst naar de industriële productie. Maar het oppervlak van het aluminium is gebutst en gedeukt, alsof het terug in vorm is geslagen en vervolgens gladgestreken; een vrolijk en ironisch commentaar, wellicht, op de ‘keurige’ schilderkunst die immers niet gebutst en gedeukt hoort te zijn.

Het is een onstuimig oeuvre van schilderijen dat Douglas Pérez Castro (1972, Cuba) heeft gecreëerd; onstuimig, maar niet arbitrair, want zichtbaar achter al het rumoer is een glimlachende geest die vele perspectieven tegelijkertijd toepast. Vol van nieuwsgierigheid, kunde, morele complexiteit en eruditie, zou Perez Castro’s werk – zoals noodzakelijkerwijs waar is voor alle humor met enige waarde – zelfs hoogst intellectueel kunnen worden genoemd; hoogst intellectueel en diep menselijk.

Maria Roosen's (1957, Nederland) 'Droomhuis' bestaat uit een aantal vrije mondiale vormen waarop de ruwe contouren van ramen en deuren zijn toegepast. Gevat in bladgoud, kostbaar en puur, en zoals gesuggereerd in de titel, draagt ​​deze sculptuur het idee van het ideale huis: het teken van gelukzaligheid. Roosen's oeuvre, dat grotendeels opkwam voor haar sensuele glazen sculpturen, wordt soms omschreven als een pleidooi voor de verbeelding in onze wereld, gedomineerd door feiten en praktische bruikbaarheid.

Xiaoxiao Xu (1984, China) emigreerde naar Nederland op haar veertiende. Xu beschrijft haar fotografie als het “tegengif voor het isolement waarin zij terechtkwam en een manier om zichzelf intuïtief te kunnen uitdrukken zonder gebruik van taal." De inspiratie voor haar serie ‘Aeronautics in the Backyard’, waar Untitled deel van uitmaakt, was een artikel in een Nederlandse krant over bewoners van afgelegen landbouwgebieden in China die hun eigen vliegtuig bouwen. Xu ging naar China om dit merkwaardige, maar ook uiterst fascinerende fenomeen vast te leggen. Uit haar beelden spreekt de schoonheid en humor van het alledaagse. Tegelijkertijd bieden zij de kijker de ruimte om te dromen, net zoals de geportretteerde Chinese 'luchtvaarders' dat doen. 

De veelzijdige kunst van Job Koelewijn (1962, Nederland) heeft vaak een zekere breekbaarheid. Het zijn veelal conceptuele gebaren waarin op intieme wijze tegenstellingen worden opgevoerd, en opgeheven. In 'A Balancing Act' (1998) – een foto die Koelewijn tijdens een residentie bij PS 1 in New York maakte – wordt heel Lower Manhattan aan het wankelen gebracht. Tussen de steil oprijzende torens van glas, beton en staal zien we de kunstenaar een eigen toren dragen. Achttien verdiepingen opgebouwd uit drinkglazen en houten planken houdt hij hoog, maar de toren kromt in een lijn die het stramien van de stad tegenspreekt en zijn lichaam toont de spanning. Het is een enkel moment waarin noch de zekerheid van de permanentie, noch de zekerheid van de voltrokken verwoesting geboden wordt, maar waarin de mens die zich tussen beide beweegt plaatsneemt.

Vraagstukken rondom identiteit, cultuur en integratie winnen in de samenleving voortdurend aan gewicht en worden met woorden van bijbehorende zwaarte besproken. De ernst is gepast, maar soms kan men de subtiliteit – en de absurditeit – waarmee de kwesties zich in het dagelijks leven manifesteren soms doen vergeten, terwijl het juist deze kleine, onschuldig ogende verschijnselen zijn die ze in de ervaring tekenen. Het is deze vorm die Benjamin Li (1985, Nederland) gebruikt om zijn kunst te maken en zijn onderwerp te bespreken. Als kind van Chinese migranten onderzoekt hij in de serie 'Yellow' de productie, en vooral de reproductie, van de identiteit die hem toegewezen wordt: zijn uitdrukkingen, stijl, waarden en, natuurlijk, zijn kleur – het zogenaamde geel dat zijn diepte verliest en in 'Choice' (2011) als kunstmatige keuze wordt getoond.

Het werk van Beni Bischof (1976, Zwitserland) wordt gekenmerkt door intuïtieve gebaren, cynische humor en een duidelijke voorkeur voor chaos. In zijn speelse collages combineert Bischof details uit boeken, tijdschriften, advertenties en de virtuele wereld. Bischof’s werk kan worden gelezen als een ironisch commentaar op de banaliteit van het dagelijks leven. "De dagelijkse routine is op de een of andere manier saai. Mijn werk is absoluut een manier om daaraan te ontsnappen, vrijwel mijn eigen universum met eigen regels", zegt Bischof. 

Het werk van Beni Bischof (1976, Zwitserland) wordt gekenmerkt door intuïtieve gebaren, cynische humor en een duidelijke voorkeur voor chaos. In zijn speelse collages combineert Bischof details uit boeken, tijdschriften, advertenties en de virtuele wereld. Bischof’s werk kan worden gelezen als een ironisch commentaar op de banaliteit van het dagelijks leven. "De dagelijkse routine is op de een of andere manier saai. Mijn werk is absoluut een manier om daaraan te ontsnappen, vrijwel mijn eigen universum met eigen regels", zegt Bischof. Zijn 'Car Floating' (2017) serie gaat over de wijziging van vormen; wanneer het beeld van een object wordt gewijzigd, gaat dit vaak gepaard met een verandering van de betekenis of functie van het object. De auto's lijken ineens te zweven, een gegeven dat opvalt.

Het werk van Beni Bischof (1976, Zwitserland) wordt gekenmerkt door intuïtieve gebaren, cynische humor en een duidelijke voorkeur voor chaos. In zijn speelse collages combineert Bischof details uit boeken, tijdschriften, advertenties en de virtuele wereld. Bischof’s werk kan worden gelezen als een ironisch commentaar op de banaliteit van het dagelijks leven. "De dagelijkse routine is op de een of andere manier saai. Mijn werk is absoluut een manier om daaraan te ontsnappen, vrijwel mijn eigen universum met eigen regels", zegt Bischof. Zijn 'Car Floating' (2017) serie gaat over de wijziging van vormen; wanneer het beeld van een object wordt gewijzigd, gaat dit vaak gepaard met een verandering van de betekenis of functie van het object. De auto's lijken ineens te zweven, een gegeven dat opvalt.

Geluids-, installatie- en performancekunstenaar Allard van Hoorn (1968, Nederland) doet onderzoek naar een stedelijke omgevingen. "Ik ben geïnteresseerd in hoe wij omgaan met openbare ruimtes", zegt de kunstenaar. Met 'MATCHMAKER', een project dat in 2008 werd uitgevoerd in Salvador de Bahia (Brazilië) en Shanghai (China), stelde Van Hoorn als doel deze steden te categoriseren volgens hun Pantone® Color Matching System-classificatiecodes. In een proces vergelijkbaar met dat van een ontdekkingsreiziger die onbekend terrein in kaart brengt, probeerde Van Hoorn zijn subjectieve ervaring binnen stedelijke omgeving te vertalen in een gestandaardiseerd visueel referentiesysteem. 'MATCHMAKER' gaat niet alleen over het zijn van een waarnemer; in het werk doet van Hoorn als het ware onderzoek naar “mapping” als een manier om controle uit te oefenen over het landschap en onderzoekt hij hoe taal en code worden gebruikt om gemeenschappelijke systemen van referenties en representaties te creëren.

Geluids-, installatie- en performancekunstenaar Allard van Hoorn (1968, Nederland) doet onderzoek naar stedelijke omgevingen. "Ik ben geïnteresseerd in hoe wij omgaan met openbare ruimtes", zegt de kunstenaar. Met 'MATCHMAKER', een project dat in 2008 werd uitgevoerd in Salvador de Bahia (Brazilië) en Shanghai (China), stelde Van Hoorn als doel deze steden te categoriseren volgens hun Pantone® Color Matching System-classificatiecodes. In een proces vergelijkbaar met dat van een ontdekkingsreiziger die onbekend terrein in kaart brengt, probeerde Van Hoorn zijn subjectieve ervaring binnen stedelijke omgeving te vertalen in een gestandaardiseerd visueel referentiesysteem. 'MATCHMAKER' gaat niet alleen over het zijn van een waarnemer; in het werk doet van Hoorn als het ware onderzoek naar “mapping” als een manier om controle uit te oefenen over het landschap en onderzoekt hoe taal en code worden gebruikt om gemeenschappelijke systemen van referenties en representaties te creëren.

Geluids-, installatie- en performancekunstenaar Allard van Hoorn (1968, Nederland) doet onderzoek naar stedelijke omgevingen. "Ik ben geïnteresseerd in hoe wij omgaan met openbare ruimtes", zegt de kunstenaar. Met 'MATCHMAKER', een project dat in 2008 werd uitgevoerd in Salvador de Bahia (Brazilië) en Shanghai (China), stelde Van Hoorn als doel deze steden te categoriseren volgens hun Pantone® Color Matching System-classificatiecodes. In een proces vergelijkbaar met dat van een ontdekkingsreiziger die onbekend terrein in kaart brengt, probeerde Van Hoorn zijn subjectieve ervaring binnen stedelijke omgeving te vertalen in een gestandaardiseerd visueel referentiesysteem. 'MATCHMAKER' gaat niet alleen over het zijn van een waarnemer; in het werk doet van Hoorn als het ware onderzoek naar “mapping” als een manier om controle uit te oefenen over het landschap en onderzoekt hoe taal en code worden gebruikt om gemeenschappelijke systemen van referenties en representaties te creëren.

Jennifer Tee (1973, Nederland) is een Nederlandse kunstenares van Chinees­Indonesische afkomst. Het thema ‘culturele identiteit’ staat centraal in haar werk, een wereld waarin ongelijk­ soortige culturen elkaar constant overlappen en op elkaar inspelen, waardoor een nieuwe en nog oningevulde ‘common ground’ ontstaat. Tampan (2013) bestaat uit gedroogde en samengeperste tulpen­blaadjes, geïnspireerd op de scheeps­kledij in Tampan (Sumatra): geweven kledij
voor rituelen die de vluchtigheid van het leven markeren. Met het gebruik van tulpen, kenmerkend voor Nederland maar oorspronkelijk afkomstig uit Perzië, in combinatie met de Indonesische voor­stellingswereld verbeeldt Tee de heden­
daagse problematiek op het gebied van migratie en culturele identiteit.

Harry Markusse (1990, Nederland) is geïnspireerd door het minimalisme: de uitdaging zit hem in het maken van een beeld met zo weinig mogelijk handelingen. Wat Markusse het meest aanspreekt is kleur, licht, ritme, herhaling en dynamiek. De zoektocht naar harmonie binnen de bovengenoemde aspecten maakt dat Markusse nieuwe concepten tegenkomt terwijl hij het mogelijk maakt om eerdere ideeën los te laten. Deze ontwikkelingen als jonge kunstenaar gaan hand in hand met zijn liefde voor het experimenteren met nieuwe technieken en materialen. De voortdurende zoektocht naar esthetiek, perfectie en vorm binnen de stijl van Markusse is de drijvende kracht voor zijn oeuvre, terwijl hij zichzelf voortdurend vernieuwt en uitdaagt.

Ellert Haitjema (1958, Nederland) heeft een manier gevonden om van tijd kunst te maken, of, beter gezegd, van die eigenaardige schoonheid die objecten, getekend door de vele soorten achtergelaten sporen van de tijd eigen is; vervagende kleuren, opeenhopingen, oxidatie en, vooral, de vele gebruiken en samenstellingen van een vol verleden. Maar al deze elementen, met hun unieke esthetiek waar we van nature voor ontvankelijk zijn, worden niet ingezet om werk te maken dat geheel melancholisch, nostalgisch of terugblikkend is. In plaats daarvan licht Haitjema ze uit om ze vervolgens vast te leggen in tomeloos levendig werk dat zijn eigen ruimte met overtuiging bezet.

De werken van Bernard Frize (1949, Frankrijk) bevatten geen herkenbare voorstellingen maar tonen de pure schilderkunst, vrij van subjectieve elementen. Het gaat bij Frize hoofdzakelijk om de gebruikte materialen, zoals de chemische samenstelling van de verf, het soort kwast en de kwaliteit van het materiaal. Voor de werken uit zijn beginjaren gebruikt hij bijvoorbeeld kwasten die eigenlijk dienen om boten mee te verven.

De werken van Bernard Frize (1949, Frankrijk) bevatten geen herkenbare voorstellingen maar tonen de pure schilderkunst, vrij van subjectieve elementen. Het gaat bij Frize hoofdzakelijk om de gebruikte materialen, zoals de chemische samenstelling van de verf, het soort borstel en de kwaliteit van het materiaal. Voor de werken uit zijn beginjaren gebruikt hij bijvoorbeeld borstels die eigenlijk dienen om boten mee te verven.

In het boek 'TO THE EXTEND OF / \ ' (2012) van Sigrid Calon (1969, Nederland) vallen het spel en de analyse samen en blijken de twee onlosmakelijk met elkaar verbonden. Met het basale borduurgrid en een paar eenvoudige regels als kader, ontleedt de kunstenaar kleur en lijn om uiteindelijk de ontzagwekkende rijkdom die aan zo’n simpel beginsel kan ontspringen te tonen; een boek vol ontdekkingsdrift en vrolijke schoonheid.

Duidelijke lijnen en ingrijpende kleurvlakken bepalen dit karakteristiek en compositorisch gecontroleerde, panoramische werk van Robert Zandvliet (1970, Nederland). Ondanks haar abstractie is het stuk stevig geworteld in de realiteit. Het vertrekpunt van de kunstenaar voor 'Untitled' (1994) was een ouderwetse poffertjeskraam. In zonnig geel, kunnen de luifel en de plint van de stal worden opgemaakt in een werk dat anders verstoken is van detail en context. De donkere, gedeeltelijke “omlijsting” van het beeld en zijn scheve perspectief dragen bij aan een gevoel van gewichtloosheid; van een object drijvend in een opbepaalde ruimte. Voor Zandvliet draait het bij kunst om de diepten van zijn onderwerpen te doorzoeken, op zoek naar het archetype.

Han Schuil (1958, Nederland) laat zich als kunstenaar niet definiëren maar wordt geleid door wat er in zijn hoofd speelt. Met een indrukwekkende intensiteit legt hij in helder en krachtig gekleurde schilderijen en sculpturen vast wat hem beweegt. Schuil werkt veelal met aluminium, wat de intensiteit van zijn kleuren vergroot en tegelijkertijd verwijst naar de industriële productie.